Zülfü Livaneli Kimdir?
Müzisyen, Şarkıcı, Şarkıcı, Yönetmen, Müzik Yapımcısı, Siyaset Adamı, 22. Dönem Milletvekili.
20 Haziran 1946'da Konya’nın Ilgın ilçesinde doğdu. Tam adı Ömer Zülfü Livaneli’dir.
Aslen Artvin’in Yusufeli ilçesinden olan Livanelioğlu ailesinin büyük dedeleri 1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi)’nda Artvin’in Ermeni ve Rus işgaline uğraması üzerine Erzurum’a giderek Ahmet Muhtar Paşa’nın ordusuna katılmış olan Ömer Efendi’dir.
Zülfü Livaneli, müzisyen ve yazar Aylin Livaneli’nin babasıdır. Ankara Cumhuriyet Lisesi’nde okudu.
Daha sonraki tarihlerde Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Fairfax Konservatuarı’nı bitirdi. Bağlama çalmayı teyzesi Nazmiye (Türeli) Yücel’in eşi olan eniştesi Turhan Yücel’den Ilgın’da yaşadığı yıllarda öğrendi.
O zaman, eniştesi Turhan Beyin yaşamını değiştirecek olan bir sermayeyi kendisine armağan ettiğinden haberi yoktu.
Siyasî görüşleri ve inançları yüzünden zaman zaman eleştirilen Livaneli, 1972 yılında İsveç’e yerleşti. İsveç’e yerleştiği o ilk yıllarda bulaşıkçılık dahil, değişik işlerde çalıştı.
Livaneli’nin o yıllardaki en büyük arzusu bir gün Türkan Şoray ile tanışabilmek ve o zaman Türkiye’de suçlanan kişilerin uğrak yeri durumuna gelen İsveç’te bulunan ünlü yazar, gazeteci ya da şairlerle karşılaşabilmekti.
Livaneli, 1974-75 yıllarında Stockholm’de de müzik öğrenimini gördü. 12 Eylül 1980 askeri darbesinin sonrasında askerî yönetim tarafından üç ay gözaltında tutulduktan sonra Türkiye’den ayrılmak zorunda kaldı ve yine İsveç’e gitti.
Orada müzik ve felsefe alanlarında çalışmalar yaptı. Stockholm’den sonra bir süre de Paris ve Atina’da yaşadı, 1984 yılında Türkiye’ye döndü.
1994 yerel seçimlerinde Sosyaldemokrat Halkçı Parti (SODEP)’den İstanbul Büyükşehir Belediyesi Başkan adayı olduysa da seçilemedi. 1996 yılında, merkezi Paris’te bulunan UNESCO (Birleşmiş Milletlerin Eğitim Kültür Bilim Kurulu) tarafından kendisine büyükelçilik payesi ile Genel Direktör Danışmanlığı görevi verildi.
6 Kasım 2002 genel seçimlerinde Cumhuriyet Halk Partisi (CHP)’nden İstanbul Milletvekili seçilerek TBMM’ye girdi. Türk-Yunan dostluğunun önde gelen savunucularından biri olarak, müzisyen Mikis Theodorakis ile birlikte Türk-Yunan Dostluk Derneği’nin temellerini attı.
Son yıllarda Kaplanın Sırtında (2024), Sazın Teli Koptu (2024), Bekle Beni (2025) ve Üç Kutuplu Türkiye (2026) adlı kitapları yayımlandı.
Zülfü Livaneli’nin sinemaya ilgisi de özgün film müzikleri yapmakla başladı. Özgün yorumuyla uluslararası bir üne sahip oldu.
Müzik kariyeri boyunca üç yüz şarkı, 30 kadar film müziği, Londra Senfoni Orkestrası tarafından çalınmış olan bir rapsodi ve bir de bale için müzik besteledi. Şarkıları Joan Baez, Maria del Mar Bonet, Udo Lindenberg, Maria Farandouri, Haris Alexiu, Kate Westbrook, Leman Sam gibi dünya çapında tanınmış yabancı ve yerli sanatçılar tarafından seslendirildi, yorumlandı.
Ünlü Yunanlı besteci Mikis Theodorakis ve şarkıcı Maria Farandouri ile ortak albümler hazırladı ve konserler verdi. Ayrıca Manos Hacidakis, Giora Feidman, Chilean IntiIlimani and Angel Para ile birlikte çalıştı.
Besteleri ve büyük kalabalıklar tarafından izlenen konserleriyle büyük ilgi gördü. Otuz kadar müzik albümü çıkardı.
Bir öykü tolamı olan “Arafat’ta Bir Çocuk” (1978, 1983 yılında Almanya’da yayımlandı), kitabına adını veren öykü İsveç ve Alman televizyonları tarafından filme çekildi. Roman ve öykü kitaplarının yanı sıra deneme ve düşünce yazılarından oluşan kitaplar ve bestelerinin partisyonlarını yayımladı.
1989 yılından itibaren farklı günlük gazetelerde köşe yazıları yazan Livaneli, Michigan, İlinois, Pennsylvania, Stuttgart, Harvard ve Princeton üniversitelerinde bir dizi konferans verdi.
Zülfü Livaneli İçin Ne Dediler?
“Birçok seveni Zülfü Livaneli’nin ağırlıklı olarak müzikle ilgilendiğini düşünse de, ben Livaneli’yi ilgi alanım dolayısıyla edebiyat adamı olarak tanımlamak isterim. Gerçekten bu alanda da kendini mümkün olduğunca kanıtlamıştır.” (Erdem Öztop)
Düşünce-Araştırma:Arafat’ta Bir Çocuk (1978), Diktatör ile Palyaço (1993), Sosyalizm Öldü mü?
(1994), Gorbaçov’la Devrim Üstüne Konuşmalar (2003), Edebiyat Mutluluktur (2012), Orta Zekalılar Cenneti (1991, 2015), Gözüyle Kartal Avlayan Yazar: Yaşar Kemal (2016), Roman:Engereğin Gözü (1996), Yalnızlık Mevsimi (2001), Bir Kedi Bir Adam Bir Ölüm (2001), Mutluluk (2002), Leyla’nın Evi (2006), Son Ada (2008), Serenad (2013), Kardeşimin Hikâyesi (2013), Konstantiniyye Oteli (2015), Huzursuzluk (2017), Elia İle Yolculuk (2017), Son Ada’nın Çocukları (2017), Arkadaşıma Veda: Atatürk (2018), Gölgeler (2018).
Gökyüzü Herkesindir Hayata Dair Bütüneserleri, Vol. 12 Crossroads Bütüneserleri, Vol.
14 Kapılar Tutulmuş Neylersin Bütüneserleri, Vol. 2 Eşkiya Dünyaya Hükümdar Olmaz Veda Film Müziği Bütüneserleri, Vol.
13 Saat Dört... Yoksun Bütüneserleri, Vol.
9 Güneş Topla Benim İçin Bütüneserleri, Vol. 10 Zor Yıllar Zülfü Livaneli - Mutluluk Film Müziği Albümü Mutluluk Film Müziği Bütüneserleri, Vol.
7 Ada Bütüneserleri, Vol. 5 Atlının Türküsü Bütüneserleri, Vol.
6 Günlerimiz Bütüneserleri, Vol. 4 Nazim Türküsü Bütüneserleri, Vol.
1 Vurulduk Ey Halkım Bütüneserleri, Vol. 3 Merhaba İlk Türküler Unutulmayanlar Nefesim Nefesine Zülfü Livaneli - Yangın Yeri Hoşgeldin Bebek Ada Günlerimiz Chants Révolutionnaires Turcs Popüler Şarkıları:
Güneş Topla Benim İçin Sevda Değil Hakim Bey Yiğidim Aslanım Karlı Kayın Ormanı Gözlerin Şarkışla Salkım Söğüt Bilmem Şu Feleğin Eşkiya Dünyaya Hükümdar Olmaz Yönetmenliğini Yaptığı Sinema Filmleri:
Elia's Journey (2011)
Yer Demir Gök Bakır (1987)
Senaryosunu Yazdığı Sinema Filmleri
Guardian of the Harem (2011)
Yapımcısı Olduğu Sinema Filmi
Yapımcısı Olduğu Dizi
Boğaziçine Sığınanlar (1990)
Rol Aldığı Sinema Filmleri
Eseri Kendisine Ait Sinema Filmi
Eseri Kendisine Ait TV Filmi
Arafat'ta Bir Çocuk (1982)
Müziğini Yaptığı Kısa Film
Ankara'nın Güneydoğusu (2013)
Müziğini Yaptığı Diziler
Gurbet Kuşları (2008)
Müziğini Yaptığı Sinema Filmleri
Yedi Uyuyanlar (1988)
Yılanı Öldürseler (1981)
Müzik Ekibinde Yer Aldığı Filmler
Sosyalizm Öldü Mü?
Ödülleri
- 2022 — 35. Mesam Nazım Hikmet Onur Ödülü — Kazandı
- 2020 — Kartal Edebiyat Günleri Onur Ödülü — Kazandı
- 2019 — Altın Koza Film Festivali — Yaşam Boyu Onur Ödülü — Kazandı
- 2015 — Beyaz Martı Edebiyat Onur Ödülü — Kazandı
- 2011 — 18. Kral Müzik Ödülleri - Yaşam Boyu Onur Ödülü — Kazandı
- 2008 — Yeşilçam Ödülleri — En İyi Müzik — Mutluluk — Kazandı
- 2008 — Ankara Uluslararası Film Festivali — En İyi Müzik — Mutluluk — Kazandı
- 2007 — Antalya Altın Portakal Film Festivali — En İyi Müzik — Mutluluk — Kazandı
- 2007 — Sinema Yazarları Derneği Türk Sineması Ödülleri — En İyi Müzik — Mutluluk — Kazandı
- 2006 — Barnes & Noble Yeni Büyük Yazarları Keşif Ödülü — Mutluluk — Kazandı
- 2005 — Soranos Dostluk Ödülü — Kazandı
- 2005 — Mikis Theodorakis Ödülü — Kazandı
- 2001 — Yunus Nadi Roman Ödülü — Bir Kedi, Bir Adam, Bir Ölüm — Kazandı
- 2000 — Antalya Altın Portakal Film Festivali — Yaşam Boyu Onur Ödülü — Kazandı
- 1999 — Premio Tenco Ödülü — Kazandı
- 1997 — Balkan Edebiyat Ödülü — Engereğin Gözündeki Kamaşma — Kazandı
- 1989 — Valensiya Akdeniz Sineması Festivali — Altın Palmiye — Sis — Kazandı
- 1989 — Montpellier Akdeniz Film Festivali — Altın Antigone — Sis — Kazandı
- 1989 — Antalya Altın Portakal Film Festivali — En İyi İkinci Film — Sis — Kazandı
- 1987 — San Sebastián Uluslararası Film Festivali — OCIC Odülü — Yer Demir Gök Bakır — Kazandı
Albümleri
- 2016: Livaneli 50. Yıl "Bir Kuşaktan Bir Kuşağa"
- 2013: Gökkuşağı Gönder Bana
- 2010: Veda Film Müzikleri
- 2005: Hayata Dair
- 2001: İlk Türküler
- 1999: New Age Rhapsody, London Symphony Orchestra Plays Livaneli
- 1999: Unutulmayanlar
- 1998: Nefesim Nefesine
- 1997: Efsane Konserler
- 1997: Livaneli & Theodorakis : Together
- 1996: Janus (Symphonic Poems)
- 1996: Yangın Yeri
- 1995: Neylersin
- 1993: Saat 4 Yoksun
- 1990: Crossroads (New Age)
- 1988: Soundtracks
- 1987: Gökyüzü Herkesindir
- 1986: Hoşgeldin Bebek
- 1986: Livaneli / 10 Yılın Ezgisi
- 1986: Zor Yıllar Kilis'e Haber Saldım (Mayın)
- 1985: Güneş Topla Benim İçin
- 1984: İstanbul Konseri (Concert)
- 1983: Ada
- 1983: Eine Auswahl
- 1983: Yol (Soundtrack)
- 1982: Maria Farandouri Livaneli Söylüyor
- 1980: Günlerimiz
- 1980: İnce Memet Türküsü
- 1979: Alamanya Beyleri
- 1979: Atlının Türküsü
- 1978: Nazım Türküsü
- 1978: The Bus (OST)
- 1977: Merhaba
- 1975: Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz
- 1973: Chants Révolutionnaires Turcs
Fotoğraf Galerisi
12 fotoğraf












